Umowa o dzieło — koszty uzyskania przychodu 2026 (20% i 50% KUP)

2026-03-27 · smartapki.pl · Otwórz narzędzie

Koszty uzyskania przychodu — 20% czy 50%?

Przy umowie o dzieło stosuje się dwa rodzaje kosztów uzyskania przychodu (KUP):

• 20% KUP — standardowe koszty, stosowane w większości umów o dzieło
• 50% KUP — podwyższone koszty, gdy umowa dotyczy przeniesienia praw autorskich

Kiedy stosować 50% koszty (prawa autorskie)?

50% KUP przysługuje, gdy przedmiotem umowy jest utwór w rozumieniu prawa autorskiego i wykonawca przenosi prawa majątkowe na zamawiającego. Dotyczy to m.in.:

• napisania tekstu, artykułu, książki, scenariusza,
• wykonania projektu graficznego, logo, strony internetowej,
• napisania programu komputerowego,
• wykonania tłumaczenia,
• wykonania fotografii, filmu, nagrania audio,
• skomponowania muzyki, aranżacji.

Roczny limit 50% KUP w 2026 roku to 120 000 zł przychodu. Po przekroczeniu limitu stosuje się 20%.

Jak obliczyć wynagrodzenie netto z umowy o dzieło?

Wyliczenie dla dowolnej kwoty wykonasz w kalkulatorze umowy o dzieło — z wyborem kosztów 20%/50% i przeliczaniem w obie strony (brutto→netto i netto→brutto).

Przykład z 20% KUP (wynagrodzenie brutto: 5 000 zł):

1. Koszty uzyskania przychodu: 5 000 × 20% = 1 000 zł
2. Podstawa opodatkowania: 5 000 − 1 000 = 4 000 zł
3. Zaliczka na PIT (12%): 4 000 × 12% = 480 zł
4. Do wypłaty netto: 5 000 − 480 = 4 520 zł

Przy 50% KUP z tej samej kwoty brutto netto wynosi 4 700 zł (oszczędność 180 zł).

ZUS przy umowie o dzieło

Co do zasady umowa o dzieło nie podlega składkom ZUS — z wyjątkiem sytuacji, gdy jest zawarta z własnym pracodawcą (wtedy traktowana jak umowa o pracę). Od 2021 roku istnieje obowiązek zgłaszania umów o dzieło do ZUS (formularz RUD), ale nie wiąże się on ze składkami.

Rachunek do umowy o dzieło

Po wykonaniu dzieła wykonawca wystawia rachunek zawierający: dane stron, numer i datę umowy, kwotę brutto, koszty uzyskania przychodu, zaliczkę na PIT, kwotę netto do wypłaty. Generator umów w smartapki automatycznie oblicza wszystkie składniki i generuje gotowy rachunek PDF.