Najczęściej zadawane pytania
Jak obliczyć amortyzację metodą liniową?
Roczny odpis to wartość początkowa pomnożona przez stawkę z Wykazu rocznych stawek amortyzacyjnych (np. komputery 30%, samochody 20%, budynki niemieszkalne 2,5%). Odpis miesięczny to 1/12 tej kwoty. Odpisy naliczasz od miesiąca następującego po przyjęciu środka do używania, aż suma odpisów zrówna się z wartością początkową (art. 22h i 22i ustawy o PIT). Kalkulator pokaże cały plan miesiąc po miesiącu.
Kiedy przysługuje amortyzacja jednorazowa?
Środki o wartości do 10 000 zł możesz zamortyzować jednorazowo w miesiącu oddania do używania (art. 22f ust. 3 PIT) albo w ogóle nie amortyzować i ująć wydatek bezpośrednio w kosztach (art. 22d). Dodatkowo mali podatnicy i rozpoczynający działalność mogą jednorazowo amortyzować środki z grup KŚT 3–8 (bez aut osobowych) do 50 000 EUR rocznie (art. 22k ust. 7), a wszyscy podatnicy — fabrycznie nowe środki do 100 000 zł (art. 22k ust. 14).
Czym różni się amortyzacja degresywna od liniowej?
W metodzie degresywnej odpisy są początkowo wyższe: w pierwszym roku liczysz je od wartości początkowej ze stawką podwyższoną współczynnikiem (maks. 2,0), a w kolejnych latach od wartości netto. Od roku, w którym odpis degresywny byłby niższy niż liniowy, przechodzisz na metodę liniową (art. 22k ust. 1 PIT). Kalkulator wykonuje to przejście automatycznie.
Jaka jest stawka amortyzacji dla samochodu osobowego?
Podstawowa stawka z Wykazu to 20% rocznie (KŚT 741) — pełna amortyzacja trwa 5 lat. Dla samochodu używanego (min. 6 miesięcy przed nabyciem) możesz ustalić stawkę indywidualną do 40% (minimalny okres 30 miesięcy, art. 22j). Pamiętaj o limitach — dla aut wprowadzanych do ewidencji od 2026 r. kosztem są odpisy tylko do: 100 000 zł (emisja CO2 od 50 g/km — typowe spalinowe i hybrydy), 150 000 zł (poniżej 50 g/km) lub 225 000 zł (elektryczne i wodorowe); auta sprzed 2026 r. zachowują limity 150 000 / 225 000 zł (art. 23 ust. 1 pkt 4 PIT).
Od kiedy nalicza się odpisy amortyzacyjne?
Od pierwszego miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek trwały wprowadzono do ewidencji i przyjęto do używania (art. 22h ust. 1 pkt 1 PIT). Wyjątek to amortyzacja jednorazowa, którą można naliczyć już w miesiącu oddania do używania. Odpisy ujmuje się miesięcznie, kwartalnie albo jednorazowo na koniec roku (art. 22h ust. 4).
Czy muszę prowadzić ewidencję środków trwałych?
Tak — podatnicy prowadzący KPiR mają obowiązek prowadzenia ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych (art. 22n ust. 2 PIT). Bez ewidencji odpisy amortyzacyjne nie mogą być kosztem uzyskania przychodu (art. 22n ust. 6). Kalkulator policzy plan odpisów, a pełną ewidencję z dokumentami OT, historią środków i spisem z natury poprowadzisz w narzędziu Ewidencja środków trwałych.
Jak amortyzuje się wartości niematerialne i prawne (WNiP)?
WNiP — licencje na programy komputerowe, autorskie prawa majątkowe, patenty, znaki towarowe, know-how, koszty zakończonych prac rozwojowych — amortyzuje się wyłącznie metodą liniową. Stawkę ustalasz samodzielnie, ale okres amortyzacji nie może być krótszy niż minimum z art. 22m ust. 1 PIT: 24 miesiące dla licencji na programy i praw autorskich (maks. 50% rocznie), 12 miesięcy dla prac rozwojowych, 60 miesięcy dla pozostałych (maks. 20%). WNiP do 10 000 zł można zamortyzować jednorazowo (art. 22f ust. 3). Kalkulator ma osobny tryb WNiP, który podpowiada maksymalną stawkę dla każdego rodzaju.